Młodzi kierowcy na nowych zasadach. Sprawdź, co zmieniło się w przepisach
Początkujący kierowcy muszą przygotować się na znacznie bardziej rygorystyczne zasady. Od 4 września obowiązują przepisy wprowadzające okres próbny dla osób, które po raz pierwszy uzyskają prawo jazdy kategorii B. Wśród najważniejszych zmian znalazły się bezwzględne 0,0 promila, szczególne zasady dotyczące punktów karnych oraz możliwość wydłużenia okresu próbnego za wykroczenia.
Zmiany mają przede wszystkim zwiększyć bezpieczeństwo na drogach, szczególnie wśród osób, które dopiero zaczynają jeździć samochodem i zdobywają doświadczenie za kierownicą.
Nowe przepisy wynikają z ustawy z 17 października 2025 roku, która zmieniła Prawo o ruchu drogowym. Za przygotowanie zmian odpowiadało przede wszystkim Ministerstwo Infrastruktury, a przepisy konsultowało również Ministerstwo Sprawiedliwości.
Nowe zasady dotyczące okresu próbnego zaczęły obowiązywać 4 września 2026 roku. To kolejny etap zmian dotyczących początkujących kierowców – wcześniej, od 3 marca 2026 roku, umożliwiono uzyskanie prawa jazdy kategorii B osobom, które ukończyły 17 lat, przy zachowaniu dodatkowych wymagań.
Okres próbny: dwa lub trzy lata
Nowymi zasadami objęte są osoby, które po raz pierwszy uzyskają prawo jazdy kategorii B. Standardowy okres próbny dla pełnoletniego kierowcy wynosi 2 lata.
Inaczej wygląda sytuacja osób, które zdobędą uprawnienia przed ukończeniem 18. roku życia. W ich przypadku okres próbny wynosi 3 lata, jednak nie może trwać dłużej niż do ukończenia 20. roku życia.
Dłuższy okres próbny dla najmłodszych kierowców jest związany z możliwością zdobycia prawa jazdy kategorii B już od 17. roku życia.
Zero alkoholu za kierownicą
Jedną z najważniejszych zmian jest wprowadzenie dla kierowców w okresie próbnym zasady bezwzględnej trzeźwości.
W tym czasie obowiązuje limit 0,0 promila alkoholu. Zerowa tolerancja dotyczy również środków działających podobnie do alkoholu.
Oznacza to, że początkujących kierowców obowiązują w tym zakresie bardziej restrykcyjne zasady niż pozostałych kierujących. Dla porównania, w przypadku kierowców nieobjętych zasadą 0,0 promila granicą stanu po użyciu alkoholu jest 0,2 promila alkoholu we krwi.
12 punktów karnych oznacza dodatkowe szkolenie
Nowe przepisy wprowadzają również szczególne zasady dotyczące punktów karnych. Kierowca, który w czasie okresu próbnego przekroczy 12 punktów, będzie musiał odbyć praktyczne szkolenie w zakresie zagrożeń w ruchu drogowym w Ośrodku Doskonalenia Techniki Jazdy.
Na jego ukończenie co do zasady przewidziano 12 miesięcy od dnia popełnienia naruszenia, które spowodowało przekroczenie 12 punktów. W określonych ustawą sytuacjach termin ten może być liczony inaczej. Brak ukończenia wymaganego szkolenia może oznaczać utratę uprawnień.
Dwa wykroczenia mogą wydłużyć okres próbny
Samo zdobycie prawa jazdy nie oznacza więc końca dodatkowych wymagań. Przepisy przewidują, że popełnienie dwóch określonych wykroczeń w okresie próbnym może skutkować jego przedłużeniem o kolejne 2 lata.
Chodzi m.in. o poważniejsze naruszenia zasad bezpieczeństwa, w tym niektóre przypadki przekroczenia prędkości, nieustąpienia pierwszeństwa czy stworzenia zagrożenia w ruchu drogowym. Szczegółowy katalog czynów został określony w ustawie.
Dla młodego kierowcy oznacza to, że sposób jazdy w pierwszych latach po zdobyciu uprawnień może bezpośrednio wpłynąć na długość okresu próbnego.
Dodatkowe ograniczenia dla 17-letnich kierowców
Jeszcze więcej ograniczeń dotyczy osób, które uzyskały prawo jazdy przed ukończeniem 18 lat. Niepełnoletni kierowca nie może m.in. swobodnie przewozić niepełnoletnich pasażerów bez obecności osoby spełniającej ustawowe wymagania. Do osiągnięcia pełnoletności nie może także wykonywać transportu drogowego rzeczy ani zarobkowego przewozu osób taksówką czy przewozu okazjonalnego.
Przepisy określają również wymagania wobec osoby towarzyszącej 17-letniemu kierowcy. Musi ona mieć co najmniej 25 lat i mieć prawo jazdy kategorii B od minimum pięciu lat, a także spełniać pozostałe warunki określone w przepisach.
Większa odpowiedzialność od pierwszych kilometrów
Nowe rozwiązania mają przede wszystkim sprawić, aby pierwsze lata za kierownicą były okresem zdobywania doświadczenia przy jednocześnie większej odpowiedzialności za łamanie przepisów. Początkujący kierowcy muszą więc szczególnie uważać na punkty karne, zachować całkowitą trzeźwość oraz pamiętać, że kolejne poważne wykroczenia mogą znacząco wydłużyć czas, przez który będą objęci dodatkowymi ograniczeniami.
W praktyce oznacza to, że pierwsze prawo jazdy kategorii B wiąże się teraz nie tylko z nowymi uprawnieniami, ale również z okresem szczególnego nadzoru i surowszymi konsekwencjami za niebezpieczne zachowania na drodze.
Fot. grafika wygenerowana przez AI

